سید رضا جمشیدی:در دنیای کسبوکار امروز، ریسک تنها یک مفهوم مالی یا عملیاتی نیست؛ بلکه بعدی اساسی از مسئولیت اجتماعی سازمان (CSR) محسوب میشود. سازمانهای پیشرو درک کردهاند که تابآوری در مواجهه با چالشها—از بحرانهای زیست محیطی و اجتماعی تا اختلالات زنجیره تأمین—نه یک گزینه، بلکه یک تعهد اخلاقی نسبت به ذینفعان، جامعه و کره زمین است.
ریسک مدرن: از تهدید مالی تا مسئولیت اجتماعی
ریسکهای امروزی مرزهای سنتی را درنوردیدهاند:
· ریسکهای اقلیمی: تأثیر فعالیتها بر محیطزیست و تابآوری در برابر تغییرات آبوهوایی
· ریسکهای اجتماعی: حفظ سلامت و ایمنی کارکنان، مشتریان و جامعه در بحرانها
· ریسک اعتباری: از دست دادن اعتماد عمومی به دلیل برنامهریزی ناکافی برای شرایط اضطراری
· ریسک زنجیره تأمین: اختلال در خدمترسانی به جامعه و تأثیر بر معیشت دیگران
تابآوری: قلب تپنده CSR مدرن
تابآوری سازمانی به معنای توانایی پیشبینی، جذب، سازگاری و تحول مثبت در مواجهه با آشفتگیهاست. این مفهوم وقتی در بستر CSR قرار میگیرد، ابعاد عمیقتری پیدا میکند:
۱. تابآوری به مثابه حفاظت از سرمایه انسانی یک سازمان متعهد، برنامهای برای حفظ امنیت و معیشت کارکنان در شرایط دشوار دارد—این یک وظیفه اخلاقی است.
۲. تابآوری به مثابه تعهد به جامعه سازمانهای تابآور میتوانند در بحرانهای جمعی (مانند سیل، همهگیری، یا بحران اقتصادی) به عنوان تکیهگاهی برای جامعه عمل کنند.
۳. تابآوری به مثابه پاسداری از محیطزیست طراحی عملیات و زنجیره تأمینی که در برابر شوکهای زیستمحیطی مقاوم است، تعهدی به نسلهای آینده محسوب میشود.
چهار رکن تابآوری مسئولانه
۱. شفافیت و درگیری ذینفعان شناساسی ریسکها با مشارکت جامعه، کارکنان و مشتریان، و ارتباط شفاف درباره برنامههای آمادگی.
۲. یکپارچهسازی در استراتژی پایدار ادغام مدیریت ریسک و برنامههای تابآوری در استراتژی توسعه پایدار و گزارشدهی CSR.
۳. سرمایهگذاری در ظرفیتسازی آموزش کارکنان، توسعه فناوریهای پاک و مقاوم، و ایجاد مشارکتهای جامعهمحور برای پاسخ جمعی به بحران.
۴. تمرکز بر بازیابی سبز و عادلانه
طراحی برنامههای بازیابی که نه تنها کسبوکار، بلکه محیطزیست و عدالت اجتماعی را نیز ترمیم میکنند.
مزایای تابآوری مسئولیتمحور
· افزایش اعتماد اجتماعی: جامعه به سازمانهایی اعتماد میکند که برای حفاظت از منافع جمعی در شرایط سخت برنامه دارند.
· جذب و حفظ استعدادها: نسل جدید نیروی کار به سازمانهایی گرایش دارد که مسئولیتپذیری را در DNA خود نهادینه کردهاند.
· تضمین ماندگاری: سازمانهای تابآور نه تنها بقا مییابند، بلکه در طولانیمدت به عنوان بازیگرانی مثبت در جامعه شناخته میشوند.
· کاهش خسارات غیرمستقیم: با محافظت از جامعه و محیط در برابر پیامدهای بحران، هزینههای اجتماعی کاهش مییابد.
سخن پایانی
در عصری که مرز بین “ریسک کسبوکار” و “ریسک اجتماعی” در حال محو شدن است، تابآوری تبدیل به یکی از عالیترین اشکال مسئولیت اجتماعی شده است. سازمانی که برای طوفان آماده میشود، تنها از منافع خود دفاع نمیکند—بلکه تعهد خود را به کارکنان، جامعه و سیارهای که در آن فعالیت میکند، اثبات مینماید.
ساختن بنگاهی تابآور، امروز دیگر یک استراتژی رقابتی نیست؛ یک وظیفه اخلاقی است که سازمانهای متعهد به نسل حاضر و آینده دارند.
تابآوری، مسئولیت ما در قبال فردایی است که با هم میسازیم.
